## Sá' Yeé Kitu Ke Nsay Yee Kùm Ghay Wìr Msòŋ

### 1

Á dzə̀ə́ wir dzə̀m réŋréŋ fó ghvəm wùn à fó ghày, á yo’ dzə̀ə́ wir msòŋ ji kwàn. Wìr dzə̀m k̀m k fómo woo fó kwà’tì wùn à fó vifii, a wù kér fó a yiì e wùmò’ woo wír moo fə́r və.

### 2

Wìr də̀m kér ghay wùn à vitaáví ví vidzə̀m mo sá’ rə̀ne suuyin là nya’ kìn kùm rám, nshòm, kìn lumèn kìn Wiíy, kìn lám, biímé yee kùm Nyùy, dzə́ə sa’, kwa’tì símó’sí, kitúm wùn à ŋkè’ se dzə̀’ə̀m si, kéŋ, kidzəə́y kìn anta’ ámó’ó.

### 3

Wìr dzə̀m kér vitaáví fó a dzə e tin, fóo yiì mo wù ta’ a yiì e kfə̀n a dzə e kiŋèn.

### 4

Wìr yò’ kér fó a lìm vikwàn, kìn a lìm lim yee là vikaanè. Vikwàn wùn à mfiìnè wìr msòŋ, kìn dzə̀ é dzəə rəné yò’ kér fó a dzə.

### 5

Á yò’ kér fó a nyàvrì e wìr a yiì kfə́ə kinyò ke kí wáa kìn moo ji wìr yó’ dzə̀ á wír bèy.

### 6

Fo nsər si, wìr dzə̀m kér ghay virə́’ vidzə̀m fó a yensín ji wír.

### 7

Wìr dzə̀m dzə̀ réŋréŋ é sar nsər. A nsər kér fó a shìy wun réŋréŋ là nya’. Nsər kér fó a kìŋ wir dzə̀m réŋréŋ là nya’ e ghan se kinyà’ ki nəən ne e nèn bvə̀’ sá’ wìr msòŋ rən. Lá wìr yò’ a bayír wíri ji á wáa leéy ámó’ó ntéŋ.

### 8

Wìr dzə̀m kér ghay ji nsər yeé wòŋ nəə́ e wun kinyò, e tàr kijuŋ e ghan se wìr /wíri bvə’ən nsər ye woŋe foon kìn ye yì dzəə̀n é ŋwà’ nsər woó wòŋ, ji yi wáa shìy wun/áwune.

### 9

Lá wìr yò’wìy koò wír e fìn e lav, e nə̀’sì kìn e jùm fo wòŋ, a bó nsər yeé wòŋ yo’ biìmé.

### 10

Wìr dzə̀m kér ghay réŋréŋ fo á sá’ nsa’rə là kilo’, a wù kér ghay ji á sá’ á nsa’ rə é lav nsa’ yeé ŋgèŋgèr ye yì tíy fo wun kitu, kfə̀n sá’nsa’ réŋréŋ mo yì dzəə̀n là kilo’ fóo dìn vitaáví ve wù kérí wùn à vinyo ve wù kér fóo yiì vi wùn à nsa’ yee kùm wun.

### 11

1. Wìr dzə̀m wo á toyin wun e kinyó kér ghay fo kwa’tìi wáa dzə ji wù dzə̀ á là jay, e meé e ghan se wù tiim e ŋgèŋgèr e kibà’ ke nsa’ aá sá’ wun réŋréŋ mo nsər dzəə̀n, e bóo yen jay və bì’ fo dzəə̀n fen fo dzə̀ dzə́ə sí fəə̀sín fóo sə wun.

2. Bó yò’dzə̀ á koò wír ji bì’ fo wù bù’ùn kinyo, kìn dzə̀ kinyo kee là ndzə̀n ke á gov wír sho, e sar nsər wóŋ kìn yeé kitu ke nsay e ghan se kinyo kee shooy ki kooyin, a bó yò’ dzə̀ á fò ŋge’ là’ ye yì shaa kinyo ke ŋwèrín kì bù’ùn e ghan se kinyo ki kì kooyin.

### 12

Á yò’ kér fóo nəə̀ e wìr kilitì ké dzə́’ə’m, kfəə’, lá’, ntum si kín fó a ròn ghvə́m rə́, kìn yìr rə́, a bó yò’dzə̀ mo nsər ta’à. Wìr dzə̀m kér ghay fo nsər kiŋ wun fo vinyò fèn.

### 13

1. Wìr dzə̀m kér ghay fó a ghan a shiíy aáwuneé mvə̀m woŋ mo wù koŋé.

2. wír dzə̀m kér ghay fóo fəə fo wòŋ wúmó’ó kìn fo vəə́, e kfə̀n a ker vitaáví fóo kfən e bàm e wun wòŋ.

### 14

1. Wìr dzə̀m kér ghay wo dzə̀ wù wàa tà’ e kfə̀n a yu vijuŋ ve kibeèy fó kinjuyrì wìr kìn dzə̀ é kitum kiné kí.

2. Kibeèy kin ki yò’dzə̀ kí wàa dzə fo wír vee mo a nyéŋ fo nsa’ se bó sí yo’ kùm dzəə sa’ yeé wòŋ wùn à vinyo ve bó ví yò’ tóm ashií wùn à nsər se vintatì veé kitu ke nsay.

### 15

1. wìr dzə̀m kér ghay e wun wòŋ fó a dzə wan Nsay.

2. Bó nsər yo’biìmé ji á shá’nín á wír fo wun ghày moo wan nsay kìn fóo sha’nín ghay və́ fo wù kúvsín kitúm kfə́ (woŋ və́’)

### 16

1. Vilum wùn à Vikìy ve á kuyin ne là bìíy kùm rám, woŋ wùn à biímée, á kér ghay fó a ker tátí vijin, a fèr kfəə́. Áwune kér vitaáví réŋrŋ é ghan sé tátí vijín, e mvə̀m dzə̀’ə̀m tátí vijin wùn á ghan sé jàvsin.

2. Tátí vijiné kù dzə́ cá’ a dzə̀ cá’ a dzə̀ fo Wiíy wùn Lùmèn ve á biimen fo áwune vitu ji dzə̀ á wàa dzə.

3. Kfə́ə dzə̀ fómo Nyùy, a kfə̀n dzə̀ kintatì ke ŋgwàrìn wòŋ, a kitúm wùn à woŋe kér fó a kìŋ.

### 17

1. Wìr dzə̀m kér vitaáví fó a ker vifá və́ fo wun kitu réŋréŋ mo dzə̀ wù wàa ker e kintatì wùn à wír ámó’ó.

2. Nsər yo’biìmé ji wìr wùmò’ kinen á wír wùmò’ fo wun keŋ.

### 18

Wìr dzə̀m kér ghay fó a ker kwa’tì rə́, vifií və́ wùn à biímé rəə́. Ghay rə́ne tàtí vitaáví vee fóo kuvsín dzə́ə biímé Nyúy, fo wun kitu kín é Kintatí wùn à wír ámó’ó wùn à é ŋgèŋgèr kín kintatì fóo dìn biímé rə́ moo é dùŋrì, e yiì, e ghvəm wùn à fóo lèm nsər.

### 19

Wìr dzə̀m kér ghay fóo shù kinyo wùn à fóo suúy kwa’tì rə́; ghay rə̀ne fó vitaáví fo wir wáa tiy e wun nshù là kinjivìr wùn à fóo tà’, e səəsí, e kfə̀n sàmèr sá’ka wùn à kwa’tì si e dzəə see mo sá’ka yii ghánen sho e kitu ke nsay là bìíy.

### 20

1. Wìr dzə̀m kér ghay fóo tarnín wùn à wíri e kfə̀n tatí kintatì ke dzə̀’ə̀m yee nyaáŋ.

2. Lá wìr yò’ kàn wír ji wù tátí á kintatì ke bó yò’ dzəə̀n koŋ rə́.

### 21

1. Wìr dzə̀m kér ghay fóo a dzə e mvə̀m sa’yee wun wòŋ, fo wun kitu kin fóo sho’ wíri aá li kirə́’ kfə́.

2. Wir dzə̀m kér ghay réŋréŋ fóo li kinyo kfə́ e dù sho e virə̀’ vé lìm vee wun wòŋ aá ka’ay.

3. Tím sa’ yeé wòŋe wiy a dzə, a dzə̀ mo wíri koŋè. Koŋ rə̀ne wiy a din wún é dzəə ye á wiy a sho’tí wíri shó e ghan sí ghan sí là kilo’, a shó’ tí rə̀ne wiy a yiì wir dzə̀m wo wù kuyin ne wùn à viréŋréŋ ví, aá wiy a sho’ e kilìtì kìn é dzəə yee réŋ yìmò’ ye yi shwinen rən.

### 22

Wìr dzə̀m, moo wír woó wòŋ kér ghay ló a dzə e kiŋèn, e klə̀n a yen ji woŋe wùn à vitúm vimó’ ví suúsín á wó, a kìŋ wun réŋréŋ mo káv kìn kéŋe dzəə`n é wòŋ si wòŋ si, e kùm ghay dzəə̀ keŋ, dzə̀’ə̀m wùn á lií woŋ wov ve dzəə̀n ku fó wun viwìr wùn, wùn à ghvə́me.

### 23

1. Wìr dzə̀m kér ghay fó a ker lim. Fóo sho’ kfə́ə lìm ye wù koŋè, e laá yò’ a bo’ wun, é wù wáa lìm lim a yu vijuŋ wùn à ji wù wáa dzə e kiŋèn fó kibuŋ ke lim.

2. Wìr dzə̀m wo wù lim lim réŋréŋ kér fó a ker vila’ày réŋréŋ là nya’.

3. Wìr dzə̀m wo wù lim lim kér ghay fó a ker vilaámé vee réŋ ve ví gheenen wun ve dzə̀ ví tòm wun wùn à kfə́ə rəə́ ji a dzə̀ yí wàa ker viwìr ve wìr msòŋ, wùn à ntom símó’ sí, a shií fèn dzə̀ se sí wáa kìn dzə’ə̀m rə́.

4. Wìr dzə̀m kér ghay fóo kè’ kìn fóo tatí vintatì ve ví kiŋ lim rə́ vee wun kòŋ.

### 24

Wìr dzə̀m kér ghay fóo meèmè fo shuu lìm a yiì kifá ke wù koŋè, e tàtí wùn à ghán sé lìm se sí wáa dzə sì gheénén wùn à vishiíy ve bam vi, a meemè yee kè’ fó ŋgàm ye yí wáa ker vilaámé.

### 25

1. Wìr dzə̀m kér ghay fóo a ker dzə’ə̀m ye yí wáa dzə e gheénén fóo yiì é wún wun wáa dzə e távín wùn à kfəə rəə, moo fó viyikìr, ndzə̀y, lav wùn à shív si, a vinyo veé shií ve ví wáa sə wun, e kfə̀n a ker ghay fo á wáa leéy fo wun e ghan sé kibuŋ ke lìm, se yàsí, sé ndzə́m, sé viŋkfə, sé vidzəə̀nè kin kighà’ woó dzə̀’ə̀m wo wù shaàne vitaáví və́.

2. Yìy wùn wàn kér ghay fó a ker leéy wùn àsə́ yee jeéyí. Wón adzə̀m ve a dzəən kìn é mvə̀m tátí vijin kìn é visàkii kér ghay réŋréŋ fó a dzə à kiŋèn é dzə̀’ə̀m.

### 26

1. Wìr dzə̀m kér ghay fóo ye’éy ŋwà’. Yé’éy rə̀ne kér fó a dzə kisáŋ, a kí fèm ghà’é le, e ŋkè’se á dzəə́ yìy yé’éy sho yíyin. Ŋkè’ yè’éy ye yiyìn rə̀n kér fó a dzə kù fo wìr dzə̀m. Yé’éy fèr wùn à yé lìme kér fó a dzə tèéter fo wìr dzèm. Yé’éy se tavkín sí se sí shaàn sìn si wiy a dzə fo wìr dzə̀m reŋréŋ mo vifií və́ ví dzəə̀n.

2. Shií ŋwà’wo ye’éyíne kér fó a dzə fóo yiì é wir kiíy wùn à fóo tavír ghvə́m yee kùm ghay wùn à vitaáví vé wìr msòŋ ví. Yí kér fóo kuyír yúnín, a lì vinyo fotèr, a kuyír viŋkar e vitúm vidzə̀m ví mvəm, e mvə̀m kfəə se wìr msòŋ kìn vitatì ve dzəə̀ biìmé Nyùy, e kdə̀n a tavír lim se kintatì ke vitum veé kitu ke nsay fó a lèm nyaáŋ.

3. Atàr wùn aàyìyí kér ghay fóo sho’ kfə́ə ye’éy ye dzə̀ á wàa fo e wón véví.

### 27

1. Wìr dzə̀m kér ghay fó a tatí là kan e vinyò ve liì woo wun wòŋ, e kfə̀n a yu vijuŋ ve fèr, a ker kilíŋ fo kikuuyí ké vinyò ve á tàrìn ne kijuŋ wùn à sé’ və.

2. Wìr dzə̀m kér ghay fó dzə e kiŋèn fó yir wùn à fó sé’ wo wù loòn fo wun fèr kìn dzə̀ yé tàr vinyò, sáŋ wùn à yé fèr kiwoo.

### 28

Wìr dzə̀m kér ghay fó a ker nyaáŋ e wun wòŋ wùn á kitu ke nsay, e fí’ a ker ghay wùn à vitaáví və́ ví mo sá’ rə̀ne suuyin.

### 29

1. Wìr dzə̀m kér fó a lìm, a dzə̀ e wun kiliŋ bì’fo dzəə̀n fó cá’cá’ fo dzə̀ wù kùyír kitú kfə́ là kinjivìr.

2. Mo wìr dzə̀m din ghay sìn wùn à vitaáví və́ ví, wiy a sə̀r cá’ vinyo vee mo nsər suuyì, e fí’ a kìŋ kiíy wùn à ghvə́me fo ghày wùn à vitaáví vé wìr ámó’ó wùn à fóo runér réŋréŋ mo liì wo juŋ, nyaáŋ woó wòŋ wùn à dzə’ə̀m ye juŋe e wòŋ wo wìr dzə̀m kér ghay shoo ta’à.

3. Bó yò’dzə̀ a dìn ghay sìn wùn à vitaávi vin vi jeéy e shaà fo dzəə yee mo kintatì ke vitúm veé kitu ke nsay ki ta’à.

### 30

Ki nyo ki yò’dzə̀ shó e sa’ fèn ke dzə̀ kitúm, kintatì kìn wír wù bìner ji kí fó wun vitaáví ji wù wàá yii á kinyo ke kí laar á ghay sí wùn à vitaáví ví ve á saŋen é sa’fèn.